इतिहास -भुगोलाच्या अभ्यासाचा सोपा फंडा. धडा वाचा पुन्हा पुन्हा!

भूगोलाच्या संकल्पना लिहित असताना स्वतःच्या शब्दात न लिहिता भौगोलिक तांत्रिक शब्द असतात त्यात आपल्याला लिहावे लागतात. त्यामुळे संकल्पना स्पष्ट होणे हा एक भाग झाला पण तो त्या शब्दात मांडता येणं हा दुसरा भाग आहे. त्यामुळेच पाठ्यपुस्तकांचे वाचन हा यामध्ये महत्त्वाचा मुद्दा असतो.

इतिहासाचा खरंतर वेगळा अभ्यास करण्याची गरज काय, असा प्रश्न विचारता येऊ शकतो. याचं कारण म्हणजे इतिहासामध्ये सर्व गोष्टीच असतात. कधी त्या राजांच्या गोष्टी असतात, कधी राण्यांच्या गोष्टी असतात. तर कधी इतिहासातल्या विशिष्ट घटनांच्या नोंदी असतात. माहिती कोणतीही असली तरीसुद्धा ती गोष्टींच्या स्वरूपात दिलेली असते. देश किंवा परदेशामध्ये कोणत्या राजसत्ता होत्या, त्यांनी घेतलेले निर्णय, त्यांचे जनजीवनावर झालेले परिणाम असे विषय इतिहासामध्ये येतात. त्यामुळे ते विषय आवडीने वाचले तर त्याचा जास्त उपयोग होईल.

त्यामुळे पाठ्यपुस्तकाच्या वाचनाबरोबरच आपल्याला त्यातलं काय समजलं हे जर दुसऱ्याला व्यवस्थितपणे सांगता आलं तर आपला अभ्यास झाला असं समजायला हरकत नाही.

लेखनासाठी तुम्हाला सरावाची गरज असते. पण वर्षभराच्या काळामध्ये गृहपाठ, विविध प्रकल्प यातून लेखनाचा सराव झालेला असेल, त्यामुळे आत्ता केवळ वाचनावर भर दिला तरी चालेल.

( लेखिका ‘अक्रोड’ उपक्रमाच्या संचालक आहेत.)

shruti.akrodcourses@gmail.com